Sunday, 28 May 2017

Απολογισμός: Για μια Σχολή Εικαστικών Τεχνών του 21ου Αιώνα

Κυριακή 28 Μαΐου 2017 - Το Τμήμα Εικαστικών και Εφαρμοσμένων Τεχνών της Σχολής Καλών Τεχνών του Πανεπιστημίου Δυτικής Μακεδονίας, με την ευκαιρία της συμπλήρωσης δέκα χρόνων από την ίδρυσή του, οργάνωσε το Διεθνές Συνέδριο «Για μια Σχολή Εικαστικών Τεχνών του 21ου Αιώνα». Η διεξαγωγή του συνεδρίου πραγματοποιήθηκε στη Φλώρινα από 12 έως 14 Μαΐου 2017 στο Πολιτιστικό Κέντρο Φλώρινας, αίθουσα Θόδωρος Αγγελόπουλος.Το συνέδριο διερεύνησε με επιτυχία την καλλιτεχνική, εκπαιδευτική και κοινωνική λειτουργία μιας σύγχρονης εικαστικής σχολής και τις καινοτόμες εκπαιδευτικές προσεγγίσεις με τις οποίες η σύγχρονη εκπαίδευση στο τριτοβάθμιο επίπεδο μπορεί να αποτελέσει ένα δημιουργικό κύτταρο της καλλιτεχνικής και κοινωνικής πραγματικότητας.Στο συνέδριο παρουσιάστηκαν 50 εισηγήσεις από 60 συνέδρους που ήρθαν στη Φλώρινα από διάφορες πόλεις της Ελλάδας και από επτά χώρες (Βοσνία, Ελβετία, Ηνωμένες Πολιτείες, Ηνωμένο Βασίλειο, Πολωνία, Σερβία, Τουρκία). Συμμετείχαν εκπρόσωποι όλων των Σχολών Καλών Τεχνών της Ελλάδας (Ανωτάτη Σχολή Καλών Τεχνών Αθήνας, Σχολή Καλών Τεχνών του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, Σχολή Καλών Τεχνών του Πανεπιστήμιου Ιωαννίνων, Τμήμα Ήχου και Εικόνας του Ιονίου Πανεπιστήμιου) καθώς και η Πρόεδρος του Επιμελητηρίου Εικαστικών Τεχνών Ελλάδας. Επίσης, έλαβαν μέρος ομιλητές από Τμήματα Ανθρωπιστικών Σπουδών τα οποία σχετίζονται με τη διερεύνηση των Εικαστικών Τεχνών. Το συνέδριο τίμησαν με την παρουσία τους ως κύριοι ομιλητές οι Luca Buvoli, καλλιτέχνης, Διευθυντής του Mount Royal School of Art, Maryland Institute College of Art (MICA), Βαλτιμόρη, Steven Henry Madoff, ιστορικός τέχνης, κριτικός, επιμελητής, διδάσκων και ιδρυτικός Πρόεδρος του Μεταπτυχιακού Προγράμματος Curatorial Practice στην School of Visual Arts στη Νέα Υόρκη, Jo Volley, καλλιτέχνις, διδάσκουσα στο Slade School of Fine Art, UCL καθώς, επίσης, και πολλοί καλλιτέχνες και επιστήμονες από την Ελλάδα. Σημαντική ήταν η συζήτηση στο στρογγυλό τραπέζι με θέμα «Τέχνη, Εκπαίδευση Κοινωνία» στην οποία παρουσιάστηκαν θέματα σχετικά την κατάσταση στις Σχολές Καλών Τεχνών στην Ελλάδα.



Τις εργασίες του συνεδρίου παρακολούθησαν πάνω από 300 σύνεδροι -επιστήμονες, καλλιτέχνες και σπουδαστές τεχνών-, πολλοί από τους οποίους ήρθαν στην πόλη της Φλώρινας για πρώτη φορά ειδικά για το Συνέδριο, ανάμεσά τους πολλοί φοιτητές και φοιτήτριες του ΤΕΕΤ. Η πρώτη μέρα του συνεδρίου έκλεισε με την μουσική παρέμβαση του Βασίλη Κίτσου, διευθυντή του Ωδείου Φλώρινας, ενώ την τελευταία ημέρα, Κυριακή 14 Μαΐου, μετά τη λήξη του συνεδρίου, πραγματοποιήθηκε εκδρομή και ξενάγηση των συνέδρων στις Πρέσπες, οι οποίοι είχαν την ευκαιρία να γνωρίσουν το υπέροχο τοπίο της περιοχής καθώς και τον σταθμό της Σχολής Καλών Τεχνών του ΠΔΜ στους Ψαράδες.Το τριήμερο από 12 έως 14 Μαΐου η πόλη της Φλώρινας αναδείχθηκε ως ένα κέντρο Εικαστικών Τεχνών της Ελλάδας με το συνέδριο να έχει ουσιαστική διεθνή απήχηση, η οποία και θα κορυφωθεί με την έκδοση των πρακτικών του. Παράλληλα, η πόλη της Φλώρινας επιβεβαίωσε ότι είναι μια πόλη των εικαστικών τεχνών με καθοριστική τη συμβολή του Τμήματος Εικαστικών και Εφαρμοσμένων Τεχνών της Σχολής Καλών Τεχνών του Πανεπιστημίου Δυτικής Μακεδονίας στο σύγχρονο πολιτιστικό γίγνεσθαι στην Ελλάδα αλλά και στον διεθνή χώρο. Στο συνέδριο δεν αποτυπώθηκαν μόνο τα δέκα προηγούμενα χρόνια της λειτουργίας του Τμήματος, αλλά και οι προοπτικές για την ανάπτυξή του τις επόμενες δεκαετίες.Η οικονομική στήριξη της Περιφερειακής Ενότητας Φλώρινας καθώς και η παραχώρηση από μέρους της του συνεδριακού χώρου συνεισέφεραν ουσιαστικά στην υλοποίηση του συνεδρίου. Ουσιαστικές την πραγματοποίησή του ήταν, επίσης, οι χορηγίες επιχειρηματιών από όλη την Ελλάδα.

Περισσότερες πληροφορίες για την διοργάνωση θα βρείτε ΕΔΩ.

EDITO | Ο ρόλος και η επίδραση του Εικαστικού Επιμελητή

Ο γράφων, ως επιμελητής της έκθεσης
του ζωγράφου Μιχάλη Τσίνογλου
στην Myrό Gallery, τον Οκτώβριο του 2016,
στην διάρκεια του στησίματος,
φωτογραφημένος από τον ίδιο τον καλλιτέχνη.
©Φωτογραφία: Μιχάλης Τσίνογλου,
All rights reserved, 2016.

Ο ρόλος του Επιμελητή και της εικαστικής επιμέλειας έχει παραμείνει σε ένα καθεστώς θολής αιώρησης στο κενό στην Ελλάδα σήμερα, με αποτέλεσμα πολλά να λέγονται, λίγα να γράφονται και σε πολλές ασυμφωνίες να οδηγούν. Συνεπώς σε αυτό το άρθρο θεωρώ άστοχο να ασχοληθώ με το τι είναι και τι δεν είναι Επιμέλεια -όπως άλλωστε θα ήταν εξίσου άστοχο να ασχοληθεί κάποιος με το τι είναι και τι δεν είναι Τέχνη. Θα ασχοληθώ με το τι μπορεί να κάνει ο Επιμελητής σήμερα και τι μπορεί να περιμένει καθένας από αυτόν στην Ελλάδα· διότι η αποτελεσματικότητα κάθε επαγγελματικής ενασχόλησης, δεν είναι διάφορη από τις δυνατότητες του ευρύτερου χώρου της  Τέχνης και την ωρίμανση του χρόνου που λαμβάνει χώρα η δραστηριότητα.

Ορισμένως, ο ρόλος της Επιμέλειας είναι να φροντίζει για μια ορθή πρόσληψη του συνόλου του εννοιολογικού περιεχομένου μιας έκθεσης αδιαχώριστα μαζί με τις αισθητικές επιλογές και τα επιδραστικά στοιχεία που επιλέγει για τα έργα του ο καλλιτέχνης απευθυνόμενος στο κοινό του, ειδικό ή/και γενικό. Ο  ρόλος της Επιμέλειας μιας σειράς έργων περιλαμβάνει την Έκθεση και Τεκμηρίωση τους με στόχο την καλύτερη πρόσληψη τους από το γενικότερο, και όχι μόνο το στενοκέφαλα εννοούμενο σαν  “φιλότεχνο” κοινό. Σε αυτό το σημείο ο ρόλος του Επιμελητή είναι καίριος, καθώς ουσιαστικά χτίζει γέφυρες και εισάγει στην ουσία του έργου του καλλιτέχνη και των έργων που αποτελούν την Έκθεση τους θεατές του με το Επιμελητικό Κείμενο. Πέραν του Επιμελητικού Κειμένου,  σημαντική θεωρείται η Επιλογή Έργων που θα εκτεθούν και η Χωροθεσία των έργων Τέχνης στον δεδομένο χώρο της έκθεσης. Σε ορισμένες περιπτώσεις το ύφος ή/και το περιεχόμενο έργων που έχουν παραχθεί την ίδια χρονική περίοδο δεν εντάσσονται αρμονικά σε μια σειρά έργων που δημιουργήθηκε την ίδια περίοδο, συνεπώς η έκθεση τους τείνει να αποπροσανατολίζει ή να αντιτίθεται στο “σώμα” της σειράς, οπότε η συνέκθεση με τα υπόλοιπα έργα κρίνεται από την Επιμελητή ότι θα συμβάλλει αρνητικά στην πρόσληψη των έργων του καλλιτέχνη· τότε τα συγκεκριμένα έργα αποβάλλονται από την ύλη της έκθεσης. Ακολουθεί η Χωροθεσία των έργων τέχνης. Στον αντίποδα, ο καλλιτέχνης βρίσκεται συχνά σε μειονεκτική θέση ως προς την χωροθέτηση της έκθεσης του για ψυχολογικούς λόγους που σχετίζονται με αυτό που ξέρει για τα έργα έναντι της πρόσληψης τους από έναν λιγότερο διαμεσολαβημένο θεατή. Επιπρόσθετα θεωρείται σημαντικό αφενός να περιοριστεί η “συνομιλία” των έργων με δομικά στοιχεία του χώρου, αφετέρου η παρουσίαση τους να είναι ισορροπημένη, και, συχνά, να εκφέρεται αρμονικά ως προς  την θέαση του.


Διαβάστε την συνέχεια ΕΔΩ