Sunday, 7 December 2014

Στις γειτονιές του κόσμου | Σημάδια του δρόμου

Κυριακή 7 Δεκεμβρίου 2014 - Ήταν μια κλειστή, αριστερή στροφή, εκεί που η οδός «Ωκεάνιο κύμα» συναντούσε τον ίδιο τον ωκεανό. Ποτέ δεν κατάλαβα τι πήγαινε στραβά με εκείνο το σημείο. Την πρώτη φορά που προσπάθησα να στρίψω στα σπλάχνα της, έχασα τον έλεγχο του ποδηλάτου, κι ας πήγαινα με μισό χιλιόμετρο την ώρα. Ναι καλά ακούσατε, μπουρδουκλώθηκα σαν πεντάχρονο που μόλις του έβγαλαν τις βοηθητικές και κοπάνησα με δύναμη στο πεζοδρόμιο. Εκείνη την ημέρα κατηγόρησα την απειρία μου στην ιρλανδική ανάποδη οδήγηση και το αγουροξυπνημένο μου μυαλό. Δεν άργησα όμως να συνειδητοποίησω πως το συμβάν ήταν μια προειδοποίηση πως κι αν έβγαινα από το σπίτι μου 200 μέτρα πιο πριν, η μέρα μου δε θα άρχιζε με το που έκλεινα την πόρτα, όπως συμβαίνει συνήθως. Αντιθέτως, θα άρχιζε σε εκείνο ακριβώς το σημείο....


Εκεί, τις μέρες με συννεφιά με υποδεχόταν με χαμόγελο ένας μανιασμένος ανατολικός που ζαβολιάρικα προσπαθούσε να με ρίξει με τις απρόσμενες ριπές του. Εκεί με καλημέριζαν οι πρώτες στάλες της βροχής που έπεφταν οριζόντια και όχι κάθετα, και με έκαναν να σκύβω το κεφάλι να γλιτώσω από τα ενοχλητικά τσιμπήματά τους κάθε που προσγειώνονταν στα μάγουλά μου. Τις νύχτες που έβρεχε ασταμάτητα, εκεί δημιουργούνταν μικρές λιμνούλες που με ανάγκαζαν να σηκώνω τα πόδια μου και να ενώνω τα πέλματά μου κάτω από τη σέλα καθώς οι ρόδες τσαλαβουτούσανε στο νερό και λούζανε τα άδεια πετάλια που στριφογυρνούσαν μόνα τους. Πόσοι περαστικοί δε γέλασαν με τούτη την εικόνα.. Όταν άλλαξε η ώρα και όποτε ο καιρός επέτρεπε να κρατά κανείς το κεφάλι ψηλά, σ’εκείνο το σημείο είδα τις πιο ωραίες ανατολές. Γεμάτες μαύρα σύννεφα που τρέχανε προς όλες τις κατευθύνσεις και αλλάζανε μορφές, σε ένα χρυσαφένιο ουρανό.

Μια τέτοια μαγική ανατολή αντίκρυσα τη τελευταία μέρα που καβάλησα το ποδήλατο να περάσω εκείνη τη στροφή. Κοντοστάθηκα για λίγο, άλλωστε κανείς δε με ακολουθούσε-ας μη ξεχνάμε πως η Ιρλανδία αν μη τι άλλο είναι νησί και στα νησιά η μέρα ξεκινάει κάπως αργοπορημένα. Μαγεμένη από το θέαμα ξέχασα πως έβρεχε όλο το βράδυ και αγνόησα επιδεικτικά τη γνωστή λιμνούλα που είχε σχημαστιστεί ακριβώς επάνω στη στροφή. Μια νταλίκα, βαριά και βιαστική πέρασε με φούρια, σχίζοντας στα δυο το κάμποσο νερό και λούζωντάς με από πάνω μέχρι κάτω. Έμεινα να αγναντεύω την ανατολή, λούτσα μέχρι το κόκαλο, ενώ με την άκρη του ματιού μου έβλεπα σταγόνες να στάζουν από τη μύτη μου. «Στην υγειά σου μάστορα», σκέφτηκα και βάλθηκα να φύγω, αποφασισμένη πως καλύτερος τρόπος δεν υπήρχε να αποχαιρετήσω τη μαγεμένη μου στροφή. Αυτή άλλωστε, με είχε προειδοποιήσει από την αρχή, όπως μας προειδοποιεί κάθε τι που κάνει τη ζωή μας άνω κάτω κάθε φορά που εμείς θα αγναντεύουμε κάποια ανατολή. 

EDITO | Ο ρόλος και η επίδραση του Εικαστικού Επιμελητή

Ο γράφων, ως επιμελητής της έκθεσης
του ζωγράφου Μιχάλη Τσίνογλου
στην Myrό Gallery, τον Οκτώβριο του 2016,
στην διάρκεια του στησίματος,
φωτογραφημένος από τον ίδιο τον καλλιτέχνη.
©Φωτογραφία: Μιχάλης Τσίνογλου,
All rights reserved, 2016.

Ο ρόλος του Επιμελητή και της εικαστικής επιμέλειας έχει παραμείνει σε ένα καθεστώς θολής αιώρησης στο κενό στην Ελλάδα σήμερα, με αποτέλεσμα πολλά να λέγονται, λίγα να γράφονται και σε πολλές ασυμφωνίες να οδηγούν. Συνεπώς σε αυτό το άρθρο θεωρώ άστοχο να ασχοληθώ με το τι είναι και τι δεν είναι Επιμέλεια -όπως άλλωστε θα ήταν εξίσου άστοχο να ασχοληθεί κάποιος με το τι είναι και τι δεν είναι Τέχνη. Θα ασχοληθώ με το τι μπορεί να κάνει ο Επιμελητής σήμερα και τι μπορεί να περιμένει καθένας από αυτόν στην Ελλάδα· διότι η αποτελεσματικότητα κάθε επαγγελματικής ενασχόλησης, δεν είναι διάφορη από τις δυνατότητες του ευρύτερου χώρου της  Τέχνης και την ωρίμανση του χρόνου που λαμβάνει χώρα η δραστηριότητα.

Ορισμένως, ο ρόλος της Επιμέλειας είναι να φροντίζει για μια ορθή πρόσληψη του συνόλου του εννοιολογικού περιεχομένου μιας έκθεσης αδιαχώριστα μαζί με τις αισθητικές επιλογές και τα επιδραστικά στοιχεία που επιλέγει για τα έργα του ο καλλιτέχνης απευθυνόμενος στο κοινό του, ειδικό ή/και γενικό. Ο  ρόλος της Επιμέλειας μιας σειράς έργων περιλαμβάνει την Έκθεση και Τεκμηρίωση τους με στόχο την καλύτερη πρόσληψη τους από το γενικότερο, και όχι μόνο το στενοκέφαλα εννοούμενο σαν  “φιλότεχνο” κοινό. Σε αυτό το σημείο ο ρόλος του Επιμελητή είναι καίριος, καθώς ουσιαστικά χτίζει γέφυρες και εισάγει στην ουσία του έργου του καλλιτέχνη και των έργων που αποτελούν την Έκθεση τους θεατές του με το Επιμελητικό Κείμενο. Πέραν του Επιμελητικού Κειμένου,  σημαντική θεωρείται η Επιλογή Έργων που θα εκτεθούν και η Χωροθεσία των έργων Τέχνης στον δεδομένο χώρο της έκθεσης. Σε ορισμένες περιπτώσεις το ύφος ή/και το περιεχόμενο έργων που έχουν παραχθεί την ίδια χρονική περίοδο δεν εντάσσονται αρμονικά σε μια σειρά έργων που δημιουργήθηκε την ίδια περίοδο, συνεπώς η έκθεση τους τείνει να αποπροσανατολίζει ή να αντιτίθεται στο “σώμα” της σειράς, οπότε η συνέκθεση με τα υπόλοιπα έργα κρίνεται από την Επιμελητή ότι θα συμβάλλει αρνητικά στην πρόσληψη των έργων του καλλιτέχνη· τότε τα συγκεκριμένα έργα αποβάλλονται από την ύλη της έκθεσης. Ακολουθεί η Χωροθεσία των έργων τέχνης. Στον αντίποδα, ο καλλιτέχνης βρίσκεται συχνά σε μειονεκτική θέση ως προς την χωροθέτηση της έκθεσης του για ψυχολογικούς λόγους που σχετίζονται με αυτό που ξέρει για τα έργα έναντι της πρόσληψης τους από έναν λιγότερο διαμεσολαβημένο θεατή. Επιπρόσθετα θεωρείται σημαντικό αφενός να περιοριστεί η “συνομιλία” των έργων με δομικά στοιχεία του χώρου, αφετέρου η παρουσίαση τους να είναι ισορροπημένη, και, συχνά, να εκφέρεται αρμονικά ως προς  την θέαση του.


Διαβάστε την συνέχεια ΕΔΩ