Wednesday, 24 December 2014

Τοπία: ιστορίες, πολιτικές, αναπαραστάσεις

Τετάρτη 24 Δεκεμβρίου 2014 «Τοπία: ιστορίες, πολιτικές, αναπαραστάσεις» είναι ο τίτλος του διεπιστημονικού συνεδρίου που θα πραγματοποιηθεί στον Συνεδριακό Χώρο της Μονής Λαζαριστών, Παρασκευή 9 & Σάββατο 10 Ιανουαρίου 2015, με ανοιχτή συμμετοχή για το κοινό.

Το συνέδριο έχει στόχο τη διερεύνηση της ιστορικότητας και της πολιτικής λειτουργίας του τοπίου και τη σχέση του με τις καλλιτεχνικές πρακτικές και διαδικασίες. Στο επίκεντρο του προβληματισμού τίθενται θεωρήσεις από τα πεδία της Ιστορίας, της πολιτισμικής κριτικής, των εικαστικών τεχνών, της φωτογραφίας, του κινηματογράφου κ.α. Το συνέδριο διοργανώνεται από το Κρατικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης και το Τμήμα Εικαστικών και Εφαρμοσμένων Τεχνών του Πανεπιστήμιου Δυτικής Μακεδονίας με αφορμή την έκθεση «Εικαστική Πορεία προς τις Πρέσπες: Μια διαδικασία βίωσης του τοπίου» (ΚΜΣΤ, 10 Οκτωβρίου– 24 Ιανουαρίου 2015) και η πρώτη συνεδρία είναι αφιερωμένη στην Εικαστική Πορεία.

Επιστημονική Επιτροπή: Γιάννης Ζιώγας, Νίκος Παναγιωτόπουλος, Πηνελόπη Πετσίνη




Πρόγραμμα συνεδρίου
ΤΟΠΙΟ: ΙΣΤΟΡΙΕΣ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ, ΑΝΑΠΑΡΑΣΤΑΣΕΙΣ

Παρασκευή 09/01/2015
EΝΑΡΞΗ / ΧΑΙΡΕΤΙΣΜΟΙ
(9:30-10:00)
Κατερίνα Κοσκινά
ΤΟ ΠΕΡΠΑΤΗΜΑ ΩΣ ΚΑΛΛΙΤΕΧΝΙΚΗ ΠΡΑΚΤΙΚΗ: το παράδειγμα των Πρεσπών
Συντονιστής: Γιάννης Ζιώγας

(10:00-11:50)
Γιάννης Ζιώγας (ΤΕΕΤ, Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας): "Το field των Πρεσπών ή η originalité του πεδίου”
Φίλιππος Καλαμάρας (ΤΕΕΤ, Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας), “Συντονίζοντας ομαδικά έργα στο φυσικό περιβάλλον»
Γιάννης Δαϊκόπουλος (ΚΠΕ): “Η εικαστική πορεία στις Πρέσπες ως παράδειγμα μετασχηματιστικής μάθησης”
Λ.Γκέλος, Χ.Ιωαννίδης, Μ.Παπαλεξίου, Κ.Στούμπου (ΤΕΕΤ, Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας): “Διασχίζοντας το Τοπίο/Σχηματίζοντας Εικόνες”

(12:10-14:00)
Ελενα Εφέογλου (ΤΕΕΤ, Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας): "Η περιοχή των Πρεσπών, από πεδίο μάχης την εποχή του Εμφύλιου Πολέμου σε πεδίο καλλιτεχνικών και επιστημονικών εφαρμογών"
Σοφία Κυριακού (ΤΕΕΤ, Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας): "Είμαι ο χώρος όπου βρίσκομαι, συγκέντρωση υλικού για έναν οδηγό επιβίωσης"
Θοδωρης Λώτης (Τμήμα Μουσικών Σπουδών, Ιόνιο Πανεπιστήμιο): “Τα ηχοτοπία των Πρεσπών"
Ανδρέας Ανδρέου (Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας): “Πρέσπα, Τοπίο, Ιστορία και Σιωπές”


ΑΣΤΙΚΟ ΤΟΠΙΟ ΚΑΙ ΠΕΡIΠΛΑΝΗΣΗ: από τον flâneur στην Ψυχογεωγραφία
Συντονιστής: Νίκος Παναγιωτόπουλος
(15:30-17:30)
Ειρήνη Παπακωνσταντίνου (ΚΜΣΤ): “Οι ιστορικές καταβολές της περιήγησης ως καλλιτεχνική πρακτική και οι σύγχρονες προσεγγίσεις της“
Ζάφος Ξαγοράρης (ΑΣΚΤ): "Εκπομπές Περιορισμένης Εμβέλειας: Πρακτικές στο δημόσιο χώρο"
Αλεξάνδρα Κατσιάνη - Θανάσης Χονδρός (εικαστικοί): “Η καθημερινότητα διά του καθημερινού”
Νίκος Παναγιωτόπουλος (Δια Βίου Εκπαίδευση, Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας): "Θεατής και αναπαράσταση: Ο φωτογράφος ως flâneur”
Eιρήνη Στάθη (Πανεπιστήμιο Αιγαίου): “Η πόλη της μνήμης, η πόλη της φαντασίας: μύθος και ιστορία στις πόλεις του Αγγελόπουλου“


ΣΥΝΑΥΛΙΑ
Μουσικό σύνολο FETA: Ηχητικοί Περίπατοι στις Πρέσπες
(18:30-19:00)


Σάββατο 10/01/2015
ΤΟΠΙΟ, ΤΟΠΟΣ, ΙΣΤΟΡΙΑ: πολιτικές και αναπαραστάσεις

Συντονίστρια: Μαρία Τσαντσάνογλου
(10:30-12:30)
Κατερίνα Δημητριάδου (Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης, ΠΔΜ): "Σημασιοδοτήσεις του ιστορικού χώρου: μια ανθρωποκεντρική προσέγγιση"
Ιορδάνης Στυλίδης (Τμήμα Αρχιτεκτόνων Μηχανικών, Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας): “Στρατηγικές επίγνωσης και στοχασμού για το τοπίο: Παραδείγματα και αποτελέσματα για τη ζωή στην Ευτοπία”
Μαρία Ζουμπούλη (Τμήμα Λαϊκής & Παραδοσιακής Μουσικής, ΤΕΙ Ηπείρου): “Τόπος, πατρίδα, χώρα: Μια ανάγνωση του "Ήρωα" της Μαρίνας Αμπράμοβιτς”
Ιάκωβος Ρήγος (Σχολή Αρχιτεκτόνων Μηχανικών, Πολυτεχνείο Κρήτης): “Το συνεχές μνημείο”
Γιώργος Τσακίρης (Τμήμα Εικαστικών και Εφαρμοσμένων Τεχνών, ΑΠΘ): “Τέχνης ασκήσεις στη βιολογία: κουάξ κουάξ”
ΜΝΗΜΗ και METAMNHMH: αναπαραστάσεις και ανασημασιοδοτήσεις
Συντονίστρια: Πηνελόπη Πετσίνη

(14:30-15:15)
Πάρις Πετρίδης (φωτογράφος): “Το τώρα του τότε: Η αναπαράσταση της ιστορικής μνήμης στη Θεσσαλονίκη”
Ηρακλής Παπαϊωάννου (Μουσείο Φωτογραφίας Θεσσαλονίκης): "Αβραάμ Παυλίδης: Νέα Ερείπια”
Σωτήρης Χτούρης (Τμήμα Κοινωνιολογίας, Πανεπιστήμιο Αιγαίου): “Μνήμη του Σώματος στην

Πόλη: Η ενσώματη Ποιητική Νοσταλγία του Καβάφη”
(15:45-17:00)
Αννα-Μαρία Δρουμπούκη - Ιάσων Χανδρινός (Τμήμα Ιστορίας και Αρχαιολογίας, Πανεπιστήμιο Αθηνών): “Μνημεία του εγκλεισμού και της τρομοκρατίας: τα ναζιστικά στρατόπεδα Χαϊδαρίου και Παύλου Μελά”
Πηνελόπη Πετσίνη (Δια Βίου Εκπαίδευση, Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας): “Μνήμη και Λήθη: Ιστορικοί τόποι και φωτογραφικές πρακτικές”
Δημήτρης Χριστόπουλος (Τμήμα Πολιτικής Επιστήμης και Ιστορίας, Πάντειο Πανεπιστήμιο): "Η μετάθεση του -νοητού και πραγματικού- συνόρου από την περιφέρεια στο κέντρο: ανακατασκευάζοντας επικράτειες αποκλεισμού και συσσωμάτωσης"

ΔΙΑΛΕΞΗ
Γιάννης Σταυρακάκης (Τμήμα Πολιτικών Επιστημών, ΑΠΘ): "Τόπος, πολιτική και καλλιτεχνικές πρακτικές"
(18:00 – 19:00)


EDITO | Ο ρόλος και η επίδραση του Εικαστικού Επιμελητή

Ο γράφων, ως επιμελητής της έκθεσης
του ζωγράφου Μιχάλη Τσίνογλου
στην Myrό Gallery, τον Οκτώβριο του 2016,
στην διάρκεια του στησίματος,
φωτογραφημένος από τον ίδιο τον καλλιτέχνη.
©Φωτογραφία: Μιχάλης Τσίνογλου,
All rights reserved, 2016.

Ο ρόλος του Επιμελητή και της εικαστικής επιμέλειας έχει παραμείνει σε ένα καθεστώς θολής αιώρησης στο κενό στην Ελλάδα σήμερα, με αποτέλεσμα πολλά να λέγονται, λίγα να γράφονται και σε πολλές ασυμφωνίες να οδηγούν. Συνεπώς σε αυτό το άρθρο θεωρώ άστοχο να ασχοληθώ με το τι είναι και τι δεν είναι Επιμέλεια -όπως άλλωστε θα ήταν εξίσου άστοχο να ασχοληθεί κάποιος με το τι είναι και τι δεν είναι Τέχνη. Θα ασχοληθώ με το τι μπορεί να κάνει ο Επιμελητής σήμερα και τι μπορεί να περιμένει καθένας από αυτόν στην Ελλάδα· διότι η αποτελεσματικότητα κάθε επαγγελματικής ενασχόλησης, δεν είναι διάφορη από τις δυνατότητες του ευρύτερου χώρου της  Τέχνης και την ωρίμανση του χρόνου που λαμβάνει χώρα η δραστηριότητα.

Ορισμένως, ο ρόλος της Επιμέλειας είναι να φροντίζει για μια ορθή πρόσληψη του συνόλου του εννοιολογικού περιεχομένου μιας έκθεσης αδιαχώριστα μαζί με τις αισθητικές επιλογές και τα επιδραστικά στοιχεία που επιλέγει για τα έργα του ο καλλιτέχνης απευθυνόμενος στο κοινό του, ειδικό ή/και γενικό. Ο  ρόλος της Επιμέλειας μιας σειράς έργων περιλαμβάνει την Έκθεση και Τεκμηρίωση τους με στόχο την καλύτερη πρόσληψη τους από το γενικότερο, και όχι μόνο το στενοκέφαλα εννοούμενο σαν  “φιλότεχνο” κοινό. Σε αυτό το σημείο ο ρόλος του Επιμελητή είναι καίριος, καθώς ουσιαστικά χτίζει γέφυρες και εισάγει στην ουσία του έργου του καλλιτέχνη και των έργων που αποτελούν την Έκθεση τους θεατές του με το Επιμελητικό Κείμενο. Πέραν του Επιμελητικού Κειμένου,  σημαντική θεωρείται η Επιλογή Έργων που θα εκτεθούν και η Χωροθεσία των έργων Τέχνης στον δεδομένο χώρο της έκθεσης. Σε ορισμένες περιπτώσεις το ύφος ή/και το περιεχόμενο έργων που έχουν παραχθεί την ίδια χρονική περίοδο δεν εντάσσονται αρμονικά σε μια σειρά έργων που δημιουργήθηκε την ίδια περίοδο, συνεπώς η έκθεση τους τείνει να αποπροσανατολίζει ή να αντιτίθεται στο “σώμα” της σειράς, οπότε η συνέκθεση με τα υπόλοιπα έργα κρίνεται από την Επιμελητή ότι θα συμβάλλει αρνητικά στην πρόσληψη των έργων του καλλιτέχνη· τότε τα συγκεκριμένα έργα αποβάλλονται από την ύλη της έκθεσης. Ακολουθεί η Χωροθεσία των έργων τέχνης. Στον αντίποδα, ο καλλιτέχνης βρίσκεται συχνά σε μειονεκτική θέση ως προς την χωροθέτηση της έκθεσης του για ψυχολογικούς λόγους που σχετίζονται με αυτό που ξέρει για τα έργα έναντι της πρόσληψης τους από έναν λιγότερο διαμεσολαβημένο θεατή. Επιπρόσθετα θεωρείται σημαντικό αφενός να περιοριστεί η “συνομιλία” των έργων με δομικά στοιχεία του χώρου, αφετέρου η παρουσίαση τους να είναι ισορροπημένη, και, συχνά, να εκφέρεται αρμονικά ως προς  την θέαση του.


Διαβάστε την συνέχεια ΕΔΩ