Wednesday, 3 April 2013

Η τέχνη του Κωνσταντίνου Παλιάν | Ζωγραφική με φως ελληνικό



ΜΕ ιδιαίτερη χαρά εγκαινιάσαμε σχεδόν προ 2 εβδομάδων την αναδρομική έκθεση του ιδιαίτερα αγαπητού στην Θεσσαλονίκη ζωγράφου Κωνσταντίνου Παλιάν. Έχοντας στο ενεργητικό του πλέον των 30 ετών δημιουργίας το συνολικότερο έργο και η εικαστική πορεία του  μας δυσκόλεψε αρκετά τόσο ως προς την επιλογή των έργων όσο και προς την τελική παρουσίαση τους. Παρόλα αυτά πιστεύουμε ότι παρουσιάζουμε μία εξαιρετικά ενδιαφέρουσα έκθεση

Αν και είθισται οι αναδρομικές εκθέσεις να εστιάζουν στο παρελθόν, η συγκεκριμένη φιλοξενεί άνω των 10 νέων έργων του καλλιτέχνη. Διακριτή περίοδος εντός της αυτή του ενεστώτα χρόνου που ξεκινά το 2011, με ζωγραφική σε ύφος ξεχωριστό από όλα τα υπόλοιπα που κατά καιρούς υιοθέτησε ο ζωγράφος, φιλοξενείται με εμβληματικό τρόπο, στους τοίχους που αποτελούν το τέλος της κεντρικής αίθουσας την γκαλερί, απέναντι ακριβώς από την είσοδο της. Το φως και η σκιά, η κτιριακές δομές και η σχέση τους με την ανθρώπινη φιγούρα μέχρι και την πλήρη απάλειψή της, διαμορφώνουν μια ιδιαίτερη γραφή που φέρνει στο μυαλό την εποχή των  "πλατειών" του Ντε Κίρικο.   

Ο Κωνσταντίνος Παλιάν γεννήθηκε στην Κύπρο το 1954. Μαθήτευσε κοντά στους ζωγράφους Τ. Κάνθο, Α. Λαδόματο και στο γλύπτη Ν. Δημιώτη. Σπούδασε Αρχιτεκτονική στο Α.Π.Θ. (1972-1978).  Διδάσκει σχέδιο και ζωγραφική από το 1980 σε πολλούς πολιτιστικούς φορείς.  Συνιδρυτής και μέλος της καλλιτεχνικής ομάδας «Πολυεργαστήρι» (1979-1998).  Έχει γράψει σειρά κειμένων για την Τέχνη και τις τεχνικές σχεδίου.  Εργάστηκε στην αρχαιολογική υπηρεσία της Πέλλας ως μουσειακός ζωγράφος και αρχιτέκτονας (1982 και 1987) και μελέτησε από κοντά τις τεχνικές της Αρχαίας Ελληνικής και Βυζαντινής ζωγραφικής.  Από το 1975 υπήρξε τακτικός συνεργάτης στη Μικρή Πινακοθήκη «Διαγώνιος».  Ασχολήθηκε με την εικονογράφηση βιβλίων, εντύπων, εξώφυλλων και design επίπλων.  Τα τελευταία δέκα χρόνια αφοσιώθηκε στην φιλοτέχνηση πολλών τοιχογραφικών συνόλων. Επίσης αποκατέστησε ζωγραφικά άλλες, παλαιότερες τοιχογραφίες, σε κτίρια της Θεσσαλονίκης, στο βορειοελλαδικό χώρο και στο Άγιον Όρος. (Ι.Μ. Βατοπαιδίου, Ι.Μ. Μεγίστης Λαύρας, Ι.Μ. Αγίου Παύλου, Ι.Μ. Σίμωνος Πέτρας και Ι.Μ. Ξηροποτάμου). Στην τελευταία εργάστηκε ως αρχιτέκτων.  Το 2003 – 2004 δίδαξε σχέδιο στο πρόγραμμα «IKONOS» Introductory Course to Mediterannean Cultural Heritage.  Επίσης το 2005 δίδαξε τεχνικές της Ελληνιστικής και της Βυζαντινής ζωγραφικής στο Διατμηματικό Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα Προστασίας Συντήρησης και Αποκατάστασης Μνημείων Πολιτισμού της Πολυτεχνικής Σχολής του Α.Π.Θ. Έχει εκθέσει σε 12 ατομικές εκθέσεις στην Ελλάδα, ενώ συμμετείχε σε άνω των 100 ομαδικών εκθέσεων στην Ελλάδα και το εξωτερικό. 

Τέλος, στο πλαίσιο της έκθεσης ο ζωγράφος θα προσωρήσει ένα βήμα παρακάτω και θα παρουσιάσει ένα πλήρες εργαστήρι εγκαυστικής, σεμια ευσύνοπτη θεωρητική προσέγγιση και πρακτική εφαρμογή, μέσα σε λιγότερο από 2 ώρες, την Πέμπτη 11 Απριλίου στις 20.00 στην Myrό Gallery (Νικηφόρου Φωκά 8, περιοχή Λευκού Πύργου, κέντρο Θεσσαλονίκης). Η εγκαυστική, μια από τις αρχαιότερες μεθόδους ζωγραφικής αποτύπωσης, και κατά πάσα πιθανότητα η κυρίαρχη μέθοδος της αρχαιοελληνικής ζωγραφικής, θα ξαναζωντανέψει στο εργαστήριο θα γίνει μέσα στα πλαίσια της μεγάλης αναδρομικής έκθεσής του, που λειτουργεί ήδη και όπου μεταξύ άλλων, εκτίθενται και έργα εγκαυστικής. Η παρουσίαση περιλαμβάνει ένα σύντομο ενημερωτικό-θεωρητικό μέρος με προβολή ευρημάτων που σώζονται και αναφορές από την αρχαιότητα. Στη συνέχεια ο καλλιτέχνης θα  ζωγραφίσει με εγκαυστική εκ του φυσικού, δίνοντας στους συμμετέχοντες την ευκαιρία να κατανοήσουν τις δυνατότητες της τεχνικής και την εικαστική αντίληψη των αρχαίων, έχοντας μια βιωματική εμπειρία. Με αυτήν ζωγραφίστηκαν όλα τα χαμένα αριστουργήματα της λεγόμενης Μεγάλης Σχολής, μνημεία όπως ο Παρθενώνας και τα πορτραίτα του Φαγιούμ. Οι χρωστικές, διαλύονται μέσα σε βάση από ρευστό κερί μέλισσας και ρητίνες που λιώνουν με φωτιά. Δουλεύονται γρήγορα με πινέλα και σπάτουλες. Επίσης θα έχουν την δυνατότητα να πειραματιστούν με τα υλικά και τις επιφάνειες, ενώ παράλληλα θα μπορούν να λύσουν τις απορίες τους και να συζητήσουν με τον καλλιτέχνη.

 - Πάρης Καπράλος

EDITO | Ο ρόλος και η επίδραση του Εικαστικού Επιμελητή

Ο γράφων, ως επιμελητής της έκθεσης
του ζωγράφου Μιχάλη Τσίνογλου
στην Myrό Gallery, τον Οκτώβριο του 2016,
στην διάρκεια του στησίματος,
φωτογραφημένος από τον ίδιο τον καλλιτέχνη.
©Φωτογραφία: Μιχάλης Τσίνογλου,
All rights reserved, 2016.

Ο ρόλος του Επιμελητή και της εικαστικής επιμέλειας έχει παραμείνει σε ένα καθεστώς θολής αιώρησης στο κενό στην Ελλάδα σήμερα, με αποτέλεσμα πολλά να λέγονται, λίγα να γράφονται και σε πολλές ασυμφωνίες να οδηγούν. Συνεπώς σε αυτό το άρθρο θεωρώ άστοχο να ασχοληθώ με το τι είναι και τι δεν είναι Επιμέλεια -όπως άλλωστε θα ήταν εξίσου άστοχο να ασχοληθεί κάποιος με το τι είναι και τι δεν είναι Τέχνη. Θα ασχοληθώ με το τι μπορεί να κάνει ο Επιμελητής σήμερα και τι μπορεί να περιμένει καθένας από αυτόν στην Ελλάδα· διότι η αποτελεσματικότητα κάθε επαγγελματικής ενασχόλησης, δεν είναι διάφορη από τις δυνατότητες του ευρύτερου χώρου της  Τέχνης και την ωρίμανση του χρόνου που λαμβάνει χώρα η δραστηριότητα.

Ορισμένως, ο ρόλος της Επιμέλειας είναι να φροντίζει για μια ορθή πρόσληψη του συνόλου του εννοιολογικού περιεχομένου μιας έκθεσης αδιαχώριστα μαζί με τις αισθητικές επιλογές και τα επιδραστικά στοιχεία που επιλέγει για τα έργα του ο καλλιτέχνης απευθυνόμενος στο κοινό του, ειδικό ή/και γενικό. Ο  ρόλος της Επιμέλειας μιας σειράς έργων περιλαμβάνει την Έκθεση και Τεκμηρίωση τους με στόχο την καλύτερη πρόσληψη τους από το γενικότερο, και όχι μόνο το στενοκέφαλα εννοούμενο σαν  “φιλότεχνο” κοινό. Σε αυτό το σημείο ο ρόλος του Επιμελητή είναι καίριος, καθώς ουσιαστικά χτίζει γέφυρες και εισάγει στην ουσία του έργου του καλλιτέχνη και των έργων που αποτελούν την Έκθεση τους θεατές του με το Επιμελητικό Κείμενο. Πέραν του Επιμελητικού Κειμένου,  σημαντική θεωρείται η Επιλογή Έργων που θα εκτεθούν και η Χωροθεσία των έργων Τέχνης στον δεδομένο χώρο της έκθεσης. Σε ορισμένες περιπτώσεις το ύφος ή/και το περιεχόμενο έργων που έχουν παραχθεί την ίδια χρονική περίοδο δεν εντάσσονται αρμονικά σε μια σειρά έργων που δημιουργήθηκε την ίδια περίοδο, συνεπώς η έκθεση τους τείνει να αποπροσανατολίζει ή να αντιτίθεται στο “σώμα” της σειράς, οπότε η συνέκθεση με τα υπόλοιπα έργα κρίνεται από την Επιμελητή ότι θα συμβάλλει αρνητικά στην πρόσληψη των έργων του καλλιτέχνη· τότε τα συγκεκριμένα έργα αποβάλλονται από την ύλη της έκθεσης. Ακολουθεί η Χωροθεσία των έργων τέχνης. Στον αντίποδα, ο καλλιτέχνης βρίσκεται συχνά σε μειονεκτική θέση ως προς την χωροθέτηση της έκθεσης του για ψυχολογικούς λόγους που σχετίζονται με αυτό που ξέρει για τα έργα έναντι της πρόσληψης τους από έναν λιγότερο διαμεσολαβημένο θεατή. Επιπρόσθετα θεωρείται σημαντικό αφενός να περιοριστεί η “συνομιλία” των έργων με δομικά στοιχεία του χώρου, αφετέρου η παρουσίαση τους να είναι ισορροπημένη, και, συχνά, να εκφέρεται αρμονικά ως προς  την θέαση του.


Διαβάστε την συνέχεια ΕΔΩ